ENGELLİLERE VERİLECEK TEBLİĞ ve İRŞAD HİZMETİ

 

 

M.Naci KULA*

 

 

ÖZET

Hastalık, kaza, doğal afet gibi bazı sebeplere bağlı olarak yaşanabi- len engellilik hali, bireyin yaşamında istenmedik ve beklenmedik bir durumdur. Bununla birlikte. engelli birey, içinde bulunduğu duru- mu anlamak, kavramak ister ve karşılaştığı sorunlar ile de   baş et- meye  çalışır. Engelli birey için engellilik halini makul bir şekilde an- lama ve kabul etmesinde, sorunlarını aşmada olumlu katkıda bulu- nabilecek kaynaklardan biri de din olabilir.Çünkü din, bireyin ken- dini ve dış dünyasını tanıma, anlama ve buna bağlı olarak da bir ya- şam felsefesi oluşturması açısından ona birtakım bilgiler sunar. Bu nedenle  engelli  birey,  hem  dinin  olumlu  katkılarından  yararlanma hem de dinini öğrenme açısından kendisine verilecek tebliğ ve irşad hizmetlerinden yararlanmak isteyebilir. Engelli bireye verilecek tebliğ ve irşad hizmetlerinde onun psikolojisi göz önüne alınmalı, dini so- rumluluk ve yükümlülüklerinin neler olduğu öğretilmeli ve dini teb- liğ ve irşad faaliyetlerinde engellinin yararlanabileceği yazılı ve görsel teknik imkanlar da sunulmalıdır

 

 

ABSTRACT

THE SERVİCE OF TABLİG AND IRSHAD FOR DİSABLED PEOPLES

 

People dıslıke beıng dısabled resultıng from varıous  reasons such as ıllness,  accıdents,and  naturaldısasters.  ın  spıte  of  thıs,  dısabled people  want  to  understand  hıs  sıtuatıon  and  strıve  to  handle  the problems  they  encounter.  relıgıon  may  be  a  source  ın  helpıng dısabled person to evaluate and adjust to hıs sıtuatıon and to solve the  resultıng  problems.  The  reason  ıs  that  relıgıon  provıdes  the dısabled  person  some  ınformatıon  to  understand  hımself  and  hıs envıronment,  and  consequently  to  form  an  helpful  lıfe  perspectıve. therefore, dısabled person may wısh to utılıze the tablıg and ırshad servıces to benefıt from the contrıbutıons of the relıgıon as well as learnıng ıt.ın provıdıng tablıg and ırshad servıce to dıasbled person, hıs  psycholgy  must  be  taken  ınto  consıderatıon  and  he  must  be tought about hıs relıgıous

responsıbılıtıes,   and prınted and vısual technıques should be used

ın these servıces.

Key Words: Disability, tablıg and Irshad

 

 

 

 

 

*      Yrd.Doç.Dr., Gazi Ünv. Çorum İlahiyat Fak. Din Psikolojisi Öğretim Üyesi.

nkula@yahoo.com

 

Giriş

Sosyal bir varlık olan insan, etkileme ve etkilenme özelliğine sa- hiptir. Toplum içinde yaşamını sürdürürken birey, çevresinden etki- lenmekte,  etrafında  meydana  gelen  olaylar  karşısında  kimi  zaman sevinmekte  kimi  zaman da üzülmektedir. Bununla birlikte  yaşadığı ortamı etkileyerek değiştirmekte, bozmakta, tahrip etmekte veya gü- zelleştirmekte ve imar etmektedir. Bu etkileşim süreci içerisinde in- sanın davranışlarına yön veren, anlam katan, motive eden veya kont- rol etmesine yardımcı olan beşeri ve beşer üstü birtakım unsurlar da bireyin hayatında yer almaktadır. Örf, adetler, kanunlar, ideolojiler, ahlak, din vb. sayesinde birey sosyal ilişkilerini düzenlemekte, top- lumsal  görev  ve  sorumluluklarını  yerine  getirmeye  çalışmakta,  bu sayede  de sosyal uyumunu gerçekleştirmektedir.

Birey, kendisini kuşatan bu unsurların olumlu katkılarıyla çev- resiyle uyumlu bir şekilde günlük yaşamını sürdürebilmesi için onla-

rı iyi, doğru bir şekilde tanıması, anlaması ve yaşamında uygulaması gerekir. İnsanın yaşamında önemli bir rol oynayan dinin de birey ta- rafından doğru bir şekilde öğrenilip yaşanması, dinin olumlu katkıla- rını arttıracaktır. Bundan dolayıdır ki dini insanlara ulaştırmak vazi- fesi  olan  peygamberler1   Allah  tarafından  tebliğ  ve  irşad  vazifesiyle görevlendirilmişler2  ve bu görevi yerine getirmek için birçok sıkıntı ve zorluklara da katlanmışlar, her şeye rağmen tebliğ ve irşad vazifesini sürdürmüşlerdir. Peygamberimiz de kendisine vahiy geldikten sonra kendisinden önceki peygamberler gibi insanlara dini tebliğ etmek için biran evvel görevini yerine getirmesi istenmiş ve “Ey örtüsüne bürü- nen, kalk ve uyar ”3  buyrulmuştur. Peygamberimiz bu emir üzerine Mekke  halkını  Safa  tepesine  toplayarak  ilk  tebliğ  ve  irşad  görevine başlamış, daha sonra şahıslarla tek tek görüşerek toplu bir şekilde hitap  ederek, çarşı, pazar, mabed  ve  meclisleri  dolaşarak  onları İs- lam’a davet etmiştir. Müslümanların sayısı çoğalıp onlarla görüşme imkanı azalınca hem yeni mü’minlerin dini hayatıyla ilgilenmek, hem de müslüman olmayanları islama davet etmek için birtakım kişileri görevlendirmeye başlamıştır.4  Peygamberlerin bizzat kendilerinin yü- rüttükleri, daha sonra da görevlendirdikleri kişilerce gerçekleştirilen tebliğ ve irşad hizmeti günümüze kadar öncelikle dini konularda ih- tisas  yapmış  alimler  başta  olmak  üzere  bilgi  sahibi  her  müslüman tarafından  yürütülmüştür.  Günümüzde  ise  başta  müslümanların

 

 

1     “Biz her milletin içinden o milleti Allah’a ibadete davet eden Peygamberler gönder-

dik” (Nahl, 36) ayetiyle toplumları Allah’ın emirlerine davet eden Peygamberler gön- derildiği ifade edilmektedir.

2     “Bizim görevimiz açık bir şekilde Allah’ın emirlerini size tebliğ etmekten başka bir

şey değildir, dediler.” (Yasin 17) ayetiyle peygamberlerin görevleri ifade edilmiştir.

3     Müdessir,1-2

4     Süleyman Uludağ, İslamda İrşad,s.16-17

dini doğru ve güzel bir şekilde öğrenip yaşamaları, müslüman olma- yanlara da dini tebliğ etmek üzere tebliğ ve irşad hizmetleri ilim a- damları,  din  görevlileri  ve  doğru  yeterli  bilgi  sahibi  her  müslüman tarafından da gerçekleştirilmeye çalışılmaktadır. Toplumumuzda her müslümanın dinini doğru bir şekilde öğrenip yaşaması için daha ge- niş kitlelere ulaşacak tarzda camilerde hutbe ve vaazlarla halka yö- nelik konferans, panel ve sempozyumlarla da tebliğ ve irşad hizmeti sürdürülmekte,  çocuk, genç,  yaşlı, kadın,  erkek,  şehirli,  köylü,  en- gelli, engelsiz vatandaşlarımız aydınlatılmaya çalışılmaktadır.

1-Engelli ve Tebliğ İrşad Hizmeti

Toplum  farklı  özelliklere  sahip  bireylerden  oluşur.  Farklı  yaş, kabiliyet ve özelliklere sahip kadın ve erkeklerin oluşturduğu toplum, zengin  ve  çeşitli  bir  sosyal  yaşamı  bünyesinde  barındırır.  Bundan dolayı bireyler arasındaki farklılıklar da insanların birbirlerinden ya- rarlanmalarına,  sosyal  dayanışmaya  ve  sosyal  rollerin  oluşmasına neden olmaktadır.

Ülkemizde yaklaşık olarak 8.5 milyon civarında bulunan engelli- lerin5